Giáo dục – vũ khí mới của người Nhật

2017-06-01 00:10:44

Trong cuộc chiến với Trung Quốc để tranh giành ảnh hưởng tại khu vực Đông Nam Á, chính phủ Nhật đang mạnh mẽ tiến vào một lĩnh vực mới: Giáo dục.


Chính phủ Nhật đang ráo riết tuyển sinh viên từ những nước thuộc khu vực mà họ muốn củng cố quan hệ kinh tế trong tương lai. Đông Nam Á nổi lên như một điểm đến đầu tư ưa thích của doanh nghiệp Nhật và đồng thời cũng là nguồn cung cấp nhân lực quan trọng, theo những nhận định được đưa ra bởi Bloomberg và Japan Times.


Người Việt Nam đang nhanh chóng tận dụng cơ hội trên. Số lượng sinh viên Việt Nam theo học tại Nhật, tính cả các trường tiếng, tính trong khoảng thời gian 6 năm tính đến hết tháng 5/2016 tăng gấp hơn 12 lần lên 54 nghìn sinh viên, theo số liệu của Hiệp hội sinh viên Nhật. 


Hiện nay, sinh viên Việt Nam chiếm hơn 25% trong tổng số sinh viên nước ngoài tại Nhật, chỉ đứng sau sinh viên Trung Quốc hiện đang chiếm 41%. Những năm gần đây, tỷ lệ tăng trưởng của sinh viên Trung Quốc tại Nhật đi ngang trong khi đó tỷ lệ này đối với sinh viên Việt Nam tăng mạnh.


Cả Nhật và Trung Quốc đều đang cố gắng củng cố cho vị thế của mình tại khu vực Đông Nam Á. Xét từ góc độ thị trường, các nước Đông Nam Á rất hấp dẫn bởi tốc độ tăng trưởng kinh tế cao và tầng lớp trung lưu ngày một đông. Hạ tầng khu vực còn nhiều tiềm năng phát triển.


Đầu tư của Nhật vào khu vực Đông Nam Á đã tăng vọt trong những năm gần đây trong bối cảnh căng thẳng chính trị giữa một số nước Đông Nam Á và Trung Quốc tăng cao. Thế nhưng cùng lúc đó, chính phủ Trung Quốc cũng đang cố gắng củng cố mối quan hệ thương mại với khu vực thông qua Ngân hàng Hạ tầng châu Á (AIIB) và kế hoạch phát triển mạng lưới Một vành đai, một con đường.


Chính phủ Nhật đã đặt mục tiêu ưu tiên tuyển sinh viên từ Đông Nam Á đến Nhật học. Nhiều sinh viên đang theo học tại các trường đại học Nhật từng giữ đảm nhiệm nhiều chức vụ trong chính phủ một số nước Đông Nam Á. Sau khi tốt nghiệp, họ sẽ về nước cống hiến. Ngoài ra, chương trình học bổng của chính phủ Nhật cũng giúp nhiều sinh viên Đông Nam Á đến Nhật học và làm việc. 


Một người mẹ Việt Nam có con đang theo học tại Nhật chia sẻ: “Sau khi học tại Nhật, con cái tôi sẽ kiếm được việc làm tốt hơn bởi ngày một nhiều công ty Nhật đến Việt Nam đầu tư.”


Tính đến hết năm 2016, kinh tế Việt Nam đã có 2 năm liên tiếp tăng trưởng trên mức 6% và thuộc nhóm nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới. Các công ty Nhật tìm kiếm cơ hội kinh doanh tại các nước Đông Nam Á ngày một nhiều hơn bởi cả thu nhập và tiêu dùng của người dân khu vực này được dự báo sẽ tăng nhanh trong những năm tới, theo nhận định của chuyên gia kinh tế cao cấp tại viện nghiên cứu Mizuho ở Tokyo, ông Shinobu Kikuchi.


Hiện nay, Nhật đang là đối tác thương mại lớn thứ 3 của Việt Nam, sau Trung Quốc và Mỹ. Tổng kim ngạch thương mại hai chiều năm 2016 đạt 30 tỷ USD, gần gấp đôi so với mức 16,8 tỷ USD vào năm 2010. Chính phủ Nhật và Việt Nam đặt mục tiêu tăng gấp đôi kim ngạch thương mại lên 60 tỷ USD vào năm 2020. Tổng vốn đầu tư trực tiếp của Nhật vào Việt Nam tính đến cuối tháng 3/2017 đạt 42,5 tỷ USD.


Trong quá khứ, nhiều công ty sản xuất tìm đến Việt Nam bởi giá nhân công thấp, thế nhưng những năm gần đây thị trường Việt Nam thu hút nhiều hơn những công ty bán lẻ. Riêng đối với Nhật, tình trạng thiếu nhân lực đang khiến các công ty Nhật phải tìm đến Việt Nam nhiều hơn, tuy nhiên họ còn gặp nhiều khó khăn trong việc tuyển được nhân sự đạt yêu cầu.


Sự hiện diện mạnh mẽ của các công ty Nhật tại Việt Nam giúp cho nhiều sinh viên Việt Nam và cha mẹ của họ hy vọng nhiều hơn về khả năng việc có bằng cấp tốt tại Nhật cũng như vốn tiếng Nhật giỏi sẽ giúp cho họ có thêm cơ hội việc làm lương cao, theo nhận định của giám đốc Hiệp hội sinh viên Nhật, ông Itsuro Tsutsumi. 


Ông Itsuro Tsutsumi nhấn mạnh: “Gia đình của nhiều sinh viên Việt Nam thực sự đang đầu tư. Họ hy vọng khoản đầu tư sẽ mang lại lợi tức xứng đáng sau này.”
Kỳ vọng quá lớn sẽ có thể bị người khác lợi dụng để kiếm tiền. Tháng 4 năm nay, Đại sứ quán Nhật tại Việt Nam ra cảnh báo về tình trạng nhiều sinh viên Việt Nam và những thực tập sinh đã vay nợ quá nhiều để có tiền đi Nhật. Phần lớn số tiền này được trả cho một số công ty tuyển sinh lao động và du học sinh xấu tại Việt Nam.


Trường đại học APU tỉnh Oita miền Nam nước Nhật chứng kiến số lượng sinh viên Việt Nam theo học tại trường tăng vọt trong những năm gần đây. Chỉ trong một thập kỷ, số sinh viên Việt Nam ở APU đã tăng gấp 3 lần. Một sinh viên đang theo học tại trường chia sẻ: “Bằng cách làm việc cho công ty Nhật, tôi sẽ học được tác phong làm việc chuyên nghiệp và mở rộng tầm mắt. Trong dài hạn, tôi muốn quay về Việt Nam để cống hiến cho đất nước bằng kinh nghiệm và kỹ năng làm việc mình đã học được.”

Theo kí giả D.N

Ảnh iStock